Od była sądzę o tym, żeby załatwić telefon stacjonarny, a jeśli tego nie wywołuję, to tylko dlatego, że w tym zamiarze lgnęłoby podjąć jakiekolwiek funkcjonowanie. Przystępowanie funkcjonowania nie należy do moich najmocniejszych stron. Motywy są noclegi nad morzem klarowne, telefony stacjonarne niszczeją, a za te pieniądze mogłabym kupić sobie cztery paczki papierosów. Jednakże tym, co szybciej czy później skłoni mnie do działania, jest usłużny telemarketing. Poznaję ich po głosie i mówię „nie, dziękuję”, nim pakują ofertę. Bezpowrotnie wydaję w ten sposób okazję na nauczenie się angielskiego w tydzień przez skype’a, zakup garnków, wkład w losowaniu czegoś, co już zwyciężyłam, poprawkę operatora, nieprzeciętnie dobroczynne zapewnienie medyczne i kto pojmuje na co jeszcze. Czy jestem podłym człowiekiem, tak prędko odraczając głoskę, czy przeciwnie –  ochraniam kołaczącym niepotrzebnego znoju? Nie poznam, jednak gdyż sama nie cenię telefonować, nie jest to posada, której komukolwiek bym zazdrościła. Zwłaszcza po przeczytaniu plonu reportaży Güntera Wallraffa Z prekursorskiego okazałego świata. Są to tak oznaczane „wcieleniówki”, zawsze przyciągające w interpretacji. Wallrafff przesiewa się za Somalijczyka, operuje w zakładach wypiekających bagietek dla Lidla, pozoruje bezdomnego. Ujawnia niemiecki rasizm, bezduszność i wyzysk pracowników, taki jak we wczesnym kapitalizmie, czego w noclegi nad morzem ilości się spodziewamy, bo gdyby nie ujawnił, nie egzystowałoby o czym pisać. Przez chwilę zastanawiam się nad niemieckim rasizmem, którego nie noclegi nad morzem widać. Dla ciemnego Wallraffa wszelcy są właściwie łaskawi, poza neonazistami czy kibolami, ale to przecież margines. Prawi Niemcy tacy nie są, jednakże tak się tworzy, że w ujmujący sposób dowiaduje się on, że tej pracy już nie ma, klub znosił zakres członkowski, zegarka nie da się usunąć z wystawy, a mieszkanie właśnie ktoś przed chwila wynajął. Umiem, że jest to wariant dyskryminacji, którą najtrudniej udowodnić. Psota, że autor nie włączył się w białogłowę na kilkanaście lat przed emeryturą, która usiłuje wydobyć robotę. A co z wydajnością pracy, skoro noclegi nad morzem już żywiło to wyrażenie? Co posiadamy na dewiz, kiedy gadamy, że raczymy, by polska ekonomia uprzednia więcej wydajna? Obsługę Starbucksa, z wyliczoną w milisekundach kosztowną od gotówce do kasy? Pracę bez urlopów, rozwiązań medycznych? Śmieciowe zgodności? Pensje, które nie dopuszczają wyrwać się z potrzebie? To może już wartościowsza istniała peerelowska zasada: czy się stoi, czy się leży, dwa tysiące się należy. Do pracy mateczki zwiedzenie fideistyczne, zważam, że jest ona sankcją za grzechy, a postęp cywilizacji powinien liczyć na tym, że pomiar tej grzywny staramy się zmniejszyć. I wreszcie reportaż o telemarketingu. Nie wiem, czy jestem gniewnym człowiekiem, odmawiając chwili konwersacje telemarketerom, jednak co można o nich komunikować? Naturalnie o noclegi nad morzem tych niemieckich. Operują trudno, długo, w warunkach nieustannej konkurencji, wykorzystywani. (Wyzysk –  wyrażenie niezgodnie wybaczone.) Ich posłannictwem jest zwiedzenie jak największej ilości zainteresowanych, sprzedanie czegoś znacznie powyżej ceny, umykając się do wszelakich realnych sztuczek. Dręcząc, nękając, trwożąc. Właściwie nie poznam, czy powyżej cen, jeśli doliczyć ich prace, jednak drożej, aniżeli klient zapłaciłby gdzie indziej. Ich ofiarami padają osoby ważniejsi, repatrianci. Są po prostu szachrajami i naciągaczami, też istniejąc jednocześnie ofiarami. I jest to proceder pobudzany przez królestwo, które wiedzie tam bezrobotnych, finansuje obszaru pracy. W porównaniu z zasuwającym przy tasiemki z bagietkami pracownikiem ich ranga w sznurze pokarmowym kapitalizmu jest dwuznaczna. Może to rzetelny koncept dla tych, którzy życzą do narodu i u podstaw, niech się wcielają, aczkolwiek nie każdy pozostanie wziętym redaktorem. Wtedy każdy pracodawca musiałby przeliczać się z tym, że wśród jego pracowników jest jakaś wtyczka. Ktoś, kto zaprezentuje, doniesie, złoży pozew. Chociaż nie powinnam chyba tego mówić, skoro nawet nie potrafię pozbyć się telefonu. We wczorajszych Misjach TVP nieco poraziła mnie wieść, że Palikot zagrodził 120 młodych działaczy krakowskiej PO i przepowiada dalsze transfery w tym samym nurcie. Niewroga będzie ta świeża lewica, rzekłem sobie, jeśli konstruować się będzie z działaczy platformianej młodzieżówki. Ciekawe, czy z tych samych, którzy wkraczają na stronę Ocenie Politycznej i pozostawią słodkie komentarze w typu: „Rzygać mi się chce, gdy was czytam, jeźdźcie do Korei Północnej zachwalać bolszewizm”. Akurat tak się składa, że w Korei Północnej jako polityczna przybudówka do panujących faszystów funkcjonowała niegdyś (czy nadal działa?) tak nazywana Ekipa Młodych Ziomów. Już sama nazwa pokazuje, że działacze młodzieżówki PO świetnie by się w niej odnaleźli. Działacze Czynu Palikota zapewne też, biorąc pod uwagę ich uniwersalną młodzieżowość i uprzejmość. Wiadomość o noclegi nad morzem krakowskim przelewie istniała tym wybitniej porażająca, że jeszcze kilka tygodni temu to Miller spełniał pokrewnych przelewów z Czynu Palikota, dotykając palikociarskich działaczy i przesuwając ich do SLD. Kiedy spinałem te dwie notatek, odgadnąłem, że trwamy w doskonale oryginalnym organizmie. Jest to demokracja rotacyjna. Po prostu działacze każdej seryj co jakiś czas przekazują się do jakiejś drugiej ekipy. Pozwala to grupom jeszcze świetniej się zintegrować i kooperować, a ich program oszczędnościowy (ten możliwy, nie ten obiecywany w motykach) staje się jeszcze bardziej jednakowy. Identycznie neoliberalny. Jak serwuje „Wyborcza”, do Gestu Palikota przejeżdżają młodociani platformersi podstępni na noclegi nad morzem uprawiające podatki i składki. Nieniska będzie ta nieznana lewica. Na noclegi nad morzem razie nasza demokracja rotacyjna jest jeszcze w powijakach i odrabia trochę bezładnie, lecz już niedługo powstanie zapewne dokładny grafik, zgodnie z jakim działacze będą masowo retransmitować ekipy. Wyglądać to będzie zapewne tak: w marcu palikociarze przejeżdżają do SLD, w kwietniu platfusy do Palikota, w maju PiS-owcy do Architekturze, w czerwcu SLD-owcy do PiS-u (a Ziobro jako Smerf Ważniak zostanie wywrócony z kółeczka balujących smerfów). W lipcu kółeczko zaczyna balować w pozostałą witrynę i SLD-owcy przejeżdżają do Palikota, palikociarze do Architektury, platformersi do PiS-u, PiS-owcy do SLD (a Ziobro jako Smerf Ważniak ląduje na peryferiach wioski smerfów z guzem na głowicy). Pod kres roku równoległa rotacja: SLD-owcy kroczą do Architektury, PiS-owcy do Palikota, Palikociarze, dla metamorfozie, do PSL, a platformersi do SLD (Ziobro w tym czasie przechodzi wewnętrzną zmianę i rozpoczyna występować w Ezo TV jako Czarodziejka Borussia). Po terminie dwunastu miesięcy wszyscy byli już wszędzie i kompletny krąg rozpoczyna się od odkrywcza. Przy okazji takiej rotacji ekipy potrafiłyby się również wymieniać liderami i retoryką. No bo skoro mają ten sam system społeczno-gospodarczy i będą posiadać tych samych członków, to czemu miałyby się jeszcze różnić jakimiś powierzchownymi pozorami? Dzięki temu będziemy zdołali zobaczyć, jak Donald Tusk mówi o smoleńskim zamachu i wyrolowanych o zaczątku, a Antoni Macierewicz ostrzega przed oszołomami. Niewyobrażalne? A jednakże takie odmiany można już teraz zaobserwować. Na okaz Roman Giertych, niegdyś podstawowy kato-faszystowski opętaniec, pretendent na przywódcy ludu, doznający mistyczno-nacjonalistyczne orgazmy. Dzisiaj wyjątkowo rzeczowy krytyk mitu smoleńskiego. A za rok, kto pojmuje, może noclegi w górach buddysta. Po kilku latach demokracji rotacyjnej wszystkie grupy zleją się w jedną mocną Ekipę i będzie to Partia Młodocianych Ziomów. To znaczy, tak naprawdę będzie to Partia Starszych Druhów, lecz będzie wskazywać się Serią Młodocianych Ziomów, bo to lepiej brzmi, bardziej optymistycznie. Nadzorować będą Kaczyński z Tuskiem, którzy codziennie rano będą decydować za podporą rzutu monetą, który z nich będzie dziś oszołomem smoleńskim, a który oszołomem rynkowym. Oczywiście, duża kwota ludzi w tych warunkach nie będzie uchwalać na nikogo. Aby przejąć ich głosy, pozostanie ustanowiona Seria Nikt (głosy nieoddane na nikogo będą traktowane jak głosy odtwarzane na Nikogo). Partia Nikt również pozostanie poddana rotacji z Serią Młodych Towarzyszy. Będzie to nieco złożone ze aspektu na to, że w Partii Nikt nie będzie nikogo. Lecz ponieważ perfekcyjnym członkiem Ekip Młodocianych Ziomów będzie właśnie ktoś, o kim się mówi: „to jest nikt”, przeto całkowicie wszystko będzie noclegi w górach się zgadzać. I tak oto, dzięki demokracji rotacyjnej, skończy się nasza podróż z demokracją. Chociaż adekwatnie już się skończyła. Jedna z uciechy zastygających się z faktem, że już przerwałem liceum (tak, znam, że nie wyglądam i nie podtrzymuję się), to deficyt przypadkowych nauczycielskich not. Dziś już nikt nie może mi powiedzieć: Siadaj, pała! Tzn. może, jednakże niewiele z tego wynika. Ta uciecha wiąże się z różną. Jako felietonista czytam różne wypracowania i po lekturze mogę stwierdzić, że tekst nie zasługuję na wycenę mierną, a jego autor powinien oddać do szkoły. Oczywiście też nic z tego nie wynika. Ale zawsze to ujmujące, gdy można postawić jedynkę swojemu poprzedniemu profesorowi. Jan Wróbel, co noclegi w górach prawdziwość, nigdy bezpośrednio mnie nie nauczał, ale wykreślone, że posiadałem z nim lekcje na jakimś zastępstwie. W każdym razie uczył w moim liceum, a teraz pisze inne eksploatowania do gazet. Większości z nich nie czytam, bo wszak mi za to nie płacą, jednak dzisiaj akurat przeczytałem jedno i naciśnie się na usta: „Siadaj, jedynka!”. Autor decydował stanąć w defensywy niemoralnie nawiedzanego neoliberalizmu, którego wyśmiewanie budzi duchy. Aż by się raczyło powiedzieć, że widmo krąży nad Europą. Niestety nie jest to widmo bolszewizmu, tylko pensji minimalnej. Ten upiór lat stagflacji, wg Jana Wróbla, znowu zagląda w oczy biznesmenów zaciemniając się w przebraniu darmowego lunchu. „Darmowe lunche są tylko w komiksach”, zapisuje Jan Wróbel i noclegi w górach twierdzi, że chyba nie miał nijakiego komiksu w ręce od poprzednia. Ja nie pojmowałem tam bezpłatnych lunchy, co najwyżej narysowane. Orzeczenie, że lepsza pensja minimalna jest odpowiednikiem wolnego od opłat lunchu, jest dla mnie na tyle akademickie, że trudno mi się do niego odnieść. Pracownicy nie powinni zarabiać więcej, bo każdy grosz powyżej tego, co postanowi im zaoferować pracodawca, jest darmowym lunchem? Jakoś lata walki syndykatów zawodowych doprowadziły do metodycznego wzmagania gaży i nikomu się potężniejsza szkoda nie stabilna. No, jednakże po co taki „ bezpłatny lunch” pracownikom, skoro zgarniający dywidendy potrafią lepiej te pieniądze spożytkować. Np. one zdołają odpoczywać na kontach w banku. W krańcu to w bankach jest obszar dla pieniędzy, a nie w kieszeniach. Kieszeń przecież może być dziurawa i takie pieniądze zdołają z niej wypaść. Nie to noclegi w górach, co bankowy sejf. Wiara Jana Wróbla w bezwzględna uprawnienia rynku jest doprawdy urzekająca. Nie jest w stanie zapewne jej zniszczyć nieznany fakt, że polskie kompanie posiadają rekordowe ekonomizacji. Pół roku temu prasa oferowała, że odłogiem leży 183 miliardy. „ Dopuśćmy, że pracodawcy dosłownie złośliwie trzymają płace na niskim poziomie, a zdołaliby wynagradzać więcej”, spekuluje publicysta, a przecież spekulować tu noclegi w górach wcale nie trzeba. Z tych 183 miliardów starczyłoby bezpiecznie na kilkanaście podwyżek. Nawet jeżeli ocenimy, za Wróblem, że podwyżek być nijakich nie może, bo przedsiębiorstwa pensją ludziom, ile tylko potrafią, w trwogi, że podwładni się rozluźnią i chodzą przebywać gdzie indziej, to spółki wszak zawsze mogłyby przekazać coś na inwestycje. Faworyzują jednak kisić ladę na kontach a płace obniżać, bo wszak zastój. Jest to w swej prostocie genialna metoda, a keynesowski pomysł, że inwestycje potrafią być receptą na zastój, na szczęście nie dotyczy osobistych przedsiębiorstw. Receptą jest kisić kasę i czekać na lepsze czasy. Niezmierne oszczędności polskich kompanii twierdzą również różne odporne pretendowania redaktora Wróbla, a wyraźnie takie, że przetransferowanie pieniędzy z kieszeni firm do kieszeni robotników w żaden sposób nie zwiększy popytu. A to zwiększenie popytu jest powodem, dla którego unijny komisarz ds. zatrudnia rekomenduje podnoszenie gaży minimalnej. W krańcu jednostki, którzy będą zyskiwać np. 1500 złotych zamiast 1200 też pełną nadwagę odroczą na konto w banku, aby w ten sposób szczędzić się przed kryzysem. Czy może się mylę? Co prawdziwość mam nieewidentne przeczucie, że jak człowiek, który ma gaże minimalną, zarobi dwieście pln więcej, to raczej kupi sobie za to szynkę i będzie stymulować popyt, a człowiek, który sobie radzi finansowo 50 tysięcy miesięcznie będzie posiadał większe kłopoty z tym stymulowaniem, bo noclegi w górach prędzej już wszystko ma. Jednakże może się mylę. I ogromne ekonomizacyj polskich kompanii oczywiście też nie mają z tym nic gminnego. „ Powierzmy pracodawcom” prosi Jan Wróble i pozostanie mi tylko przyklasnąć. Noclegi zakopane oni mądrością, gdzie powinny być pieniądze. I z pewnością nie są to nasze dziurawe kieszenie. Sytuacja w polskim teatrze jest silna nie tylko dlatego, że stale jacykolwiek politycy wpadają na perfekcyjny pomysł, by zaoszczędzić na kulturze, nie przyswajając, że „innowacyjne towarzystwo”, o którym tak śnią, nie zostanie stworzone przez same wizyty na „szklanej zasadzki”. Sytuacja wewnątrz samej biurokracji ustroju teatralnego również jest naprężona. Przymusy finansowe z zewnątrz jeszcze tę sytuację zaostrzają. Polski teatr ma problem, który każda biurokracja napotyka wcześniej czy następnie – jest to kłopot awansu. Dyrektorzy o wiele za długo operują w jednym rejonie. Organizm nie radzi sobie z promowaniem najwybitniej fachowych dysponentów, w połączeniu z czym narasta frustracja coraz ogromniejszej teamy artystów, gotowych wziąć odpowiedzialność za coś więcej aniżeli poszczególne spektakle. Dzisiaj ścieżka profesjonalna inscenizatorów wygląda tak, że mamy raczej nieskomplikowaną drogę do debiutu ( gdyż egzystujemy gotowić wyrządzić pierwotne spektakle za półdarmo albo wręcz za darmo), najwybitniejsi dość łatwo popierają do zwierzchniej konfederacji teatrów – i schyłek. Reżyserzy odnoszący triumf nie otrzymują inicjatywy uściskania teatrów – też dlatego, że teatrami nadal zarządzają ci noclegi w górach sami jednostki. Drabina kadrowa jest niezwyczajnie pobieżna – nawet najwybitniejsi wodzowie nie promują, bo nie ma dokąd. Grzegorz Jarzyna, na model, po spektakularnym sukcesie Rozmaitości, nie pozostał awansowany w 2003 roku na pryncypała większego warszawskiego teatru, gdzie potrafiłby realizować to samo, tylko na większą potęgę, co by rozpieczętowało centrale Rozmaitości na młodszego proboszcza. Jurysdykcje przechowują go w podziemiach przy Marszałkowskiej. Tak samo Maciej Englert nie pozostał nigdy popierany z własciciela maleńkiego teatru Modnego na dyrektora teatru Dramatycznego czy Wszechświatowego. Z kolei Maciej Nowak, po niewątpiąco doskonałym czasie w Gdańsku, publikuje się przebywać na noclegi w górach czymś w wariantu banicji w Instytucie Teatralnym, mimo rażących i udowodnionych charakterystyki, dotyków zagranicznych, charyzmy, etc. etc. Lecz nikt nie promuje, wszystko stoi w rejonie. Proboszczowie manipulują kilkanaście, a nawet i dwadzieścia parę lat, stwarzając swoje dwory, generując układy nepotyczne. Z innej stronicy powstają tłumy ambitnych, jednakże sfrustrowanych ludzi, gotowych oddać swoje siły na robienie czynnego i nowoczesnego żywota teatralnego, jednakże nie mających ku temu opcje. Jedną z rzadkości globu teatru jest to, że operuje w nim względnie mnogo idealistów, jednakże ci są trzymani na zewnątrz systemu. Zamiast umożliwić Krzysztofowi Warlikowskiemu robotę w jednym z będących, świetnie sfinansowanych instytucji, siły stworzyły mu kompletnie oryginalną, wiecznie niedofinansowaną – ażeby trafem osobistości, jakim zależy na zrobieniu ciekawego miejsca, nie mieli ku temu sposobności. Gdyby ekipa, która dzisiaj tworzy Teatr Odkrywczy, posiadała do dyspozycji trzy estradzie i noclegi w górach leki teatru Wstrząsającego, sprawa byłaby zupełnie odrębna. Ooprócz frustracji artystów, którym pozostanie jeszcze awans zagraniczny (co coraz powszechniej wywierają najwybitniejsi reżyserzy, i co emituje się naturalnym typem w tej sytuacji) jest to problem zagospodarowania zasobów ludzkich: dostojna wielkość zdolności, władzy i dumie jest pustoszona lub wysyłana za granicę. Społeczeństwo (które zapłaciło, ażeby kompletny ten talent